Νόμος 4001/2011 (ΦΕΚ Α’/179/22.08.2011) Λειτουργία Ενεργειακών Αγορών Ηλεκτρισμού και Φυσικού Αερίου

Νόμος 4001/2011 (ΦΕΚ Α'/179/22.08.2011)

Για τη λειτουργία Ενεργειακών Αγορών Ηλεκτρισμού και Φυσικού Αερίου, για Έρευνα, Παραγωγή και δίκτυα μεταφοράς Υδρογονανθράκων και άλλες ρυθμίσεις

Λειτουργία Ενεργειακών Αγορών Ηλεκτρισμού και Φυσικού Αερίου

Ο Νόμος 4001/2011 (ΦΕΚ Α'/179/22.08.2011 μαζί με τις μεταγενέστερες τροποποιήσεις του αποτελεί το βασικό αναθεωρημένο πλαίσιο που διέπει σήμερα την λειτουργία των ενεργειακών αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου στην Ελλάδα.  Βασικός στόχος  είναι η ενσωμάτωση στην ελληνική νομοθεσία των διατάξεων της Οδηγίας 2009/72/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 2009 «Σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Παράλληλα καταργούνται οι οδηγίες 2003/54/ΕΚ»  και  2003/55/ΕΚ. Ενσωματώνεται επίσης στο Εθνικό δίκαιο η Ευρωπαϊκή Οδηγία 2009/73/ΕΚ  που περιλαμβάνει τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά φυσικού αερίου.

Οι δραστηριότητες της παραγωγής, της προμήθειας, της αγοράς, της μεταφοράς και της διανομής Φυσικού Αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και της αποθήκευσης και της υγροποίησης Φυσικού Αερίου και της αεριοποίησης υγροποιημένου Φυσικού Αερίου εντός της Ελληνικής Επικράτειας ασκούνται σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου αυτού. Οι δραστηριότητες αυτές είναι κοινής ωφέλειας και τελούν υπό την εποπτεία του Κράτους.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θέσει ως κύρια επιδίωξη την δημιουργία μίας Ενιαίας εσωτερικής αγοράς ενέργειας. Η αγορά αυτή θα βασίζεται στην ύπαρξη ενός ευρωπαϊκού ασφαλούς και συνεκτικού δικτύου ενέργειας.  Οι οδηγίες 2009/72/ΕΚ και 2009/73/ΕΚ θέτουν τις βάσεις για την επίτευξη του στόχου αυτού.  Πρωταρχικός στόχος είναι ο αποτελεσματικός  διαχωρισμός των δραστηριοτήτων μεταφοράς και διανομής από τις δραστηριότητες της παραγωγής και της προμήθειας στους τομείς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου. Παράλληλα συμπεριλαμβάνεται η θέσπιση μίας διαδικασίας πιστοποίησης των διαχειριστών των συστημάτων  μεταφοράς φυσικού αερίου. 

Νέες ρυθμίσεις και επερχόμενες μεταβολές

Ο νέος νόμος επιφέρει σημαντικές αλλαγές και  συνολική αναμόρφωση του τρόπου οργάνωσης και  εποπτείας στον  της ενέργειας. Θέτει τους γενικούς κανόνες που διέπουν τις ενεργειακές αγορές, τους αμοιβαίους ρόλους της κεντρικής Διοίκησης και της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (ΡΑΕ). Καθορίζονται επίσης οι θεμελιώδεις αρχές για την άσκηση ενεργειακών δραστηριοτήτων από τις επιχειρήσεις και µε η ρυθμιστική εποπτεία επί των δραστηριοτήτων αυτών.

 Αναβαθμίζεται θεσμικά ο ρόλος της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας στην οποία και ανατίθεται πλέον η καθημερινή ρυθμιστική εποπτεία των ενεργειακών αγορών.

 Προβλέπονται πλέον ρυθμίσεις για την προστασία των πελατών στον τομέα της προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας και Φυσικού αερίου. Για πρώτη φορά ορίζεται η έννοια των Ευάλωτων Πελατών.  Καθορίζονται τα δικαιώματα των πελατών και οι υποχρεώσεις των προμηθευτών.  Για πρώτη φορά  θεσπίζονται ειδικές ρυθμίσεις ως προς τη διαφάνεια των χρεώσεων και των πληροφοριών.  Βασικός στόχος είναι οι πελάτες να έχουν πρόσβαση στις πληροφορίες που θα διευκολύνουν την ελεύθερη επιλογή του προμηθευτή τους.

Ρυθμίζει τις υπηρεσίες κοινής ωφέλειας (ΥΚΩ) και τη διαδικασία του καθορισμού των υποχρεώσεων τους.  Επίσης ρυθμίζεται  η διαδικασία επιλογής µε αντικειμενικά κριτήρια για την αποφυγή στρεβλώσεων  στον ανταγωνισμό.

Προσδιορίζεται η διαδικασία αντικατάστασης των υφιστάμενων συστημάτων μέτρησης ενέργειας µε νέα ευφυή συστήματα.

Νέες ρυθμίσεις και μεταβολές στην αγορά Φυσικού Αερίου

Ο Νόμος 4001/2011 θεσπίζει μέτρα για τον αποτελεσματικό διαχωρισμό των ρυθμιζόμενων δραστηριοτήτων της μεταφοράς και διανομής  και ειδικότερα για το φυσικό αέριο και της αποθήκευσης φυσικού αερίου καθώς και της εγκατάστασης υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ), από τις ανταγωνιστικές δραστηριότητες της παραγωγής και της προμήθειας βασίζονται στην αρχή της αναλογικότητας.

Η αναλογικότητα των ρυθμίσεων έγκειται στην, κατά κοινή παραδοχή, ουσιώδη επιρροή των δικτύων της μεταφοράς στην ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής αγοράς, σε αντίθεση µε τα δίκτυα διανομής.  Κι αυτό γιατί ο ρόλος των διαχειριστών και των κυρίων των δικτύων μεταφοράς είναι κρίσιμος δοθέντος ότι:

(α) τα δίκτυα μεταφοράς συνδέουν τις αγορές των κρατών – µελών και ως εκ τούτου καθορίζουν τα όρια των ενδοευρωπαϊκών / διασυνοριακών συναλλαγών,

(β) το εγγενές χαρακτηριστικό των δικτύων αυτών είναι ότι η δυνατότητά τους να απορροφούν την εγχεόμενη ενέργεια καθορίζει το δυναμικό της παραγωγής και συνεπώς την ίδια την ανάπτυξη της αγοράς και την τελική ωφέλεια των καταναλωτών, και

(γ) ο διαχειριστής του συστήματος μεταφοράς έχει την αρμοδιότητα κατανομής στο δίκτυο μεταφοράς.  Συνεπώς είναι σε θέση να επηρεάζει μεροληπτικά προς όφελος των συνδεδεμένων  µε αυτόν επιχειρήσεων και να εμποδίζει την ανάπτυξη του υγιούς ανταγωνισμού σε βάρος των τελικών καταναλωτών.

Υποβάλλετε το σχόλιο ή τις παρατηρήσεις σας

Εισαγάγετε το email σας, ώστε να μπορέσουμε να συνεργαστούμε μαζί σας.