Energy Roadmap 2050

[nextpage title=”Εισαγωγή” ]

Θεσμικό Πλαίσιο Ενεργειακής Απόδοσης

Εισαγωγή

Η μείωση της κατανάλωσης και της σπατάλης ενέργειας αποκτά διαρκώς αυξανόμενη σημασία στην ΕΕ. Το 2007 οι ηγέτες της ΕΕ όρισαν ως στόχο τη μείωση της ετήσιας κατανάλωσης ενέργειας στην Ένωση κατά 20% έως το 2020. Τα μέτρα ενεργειακής απόδοσης αναγνωρίζονται όλο και περισσότερο ως μέσο για:

  • την επίτευξη βιώσιμου ενεργειακού εφοδιασμού,
  • τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου,
  • τη βελτίωση της ασφάλειας του εφοδιασμού
  • τη μείωση των δαπανών για εισαγωγές,
  • αλλά και για την προαγωγή της ανταγωνιστικότητας της Ε.Ε.
  • Η ενεργειακή απόδοση αποτελεί, ως εκ τούτου, στρατηγική προτεραιότητα για την Ενεργειακή Ένωση και η ΕΕ προάγει την αρχή της«προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση».

Πρώτο Σχέδιο Δράσης για την Ενεργειακή Απόδοση

Η Επιτροπή έθεσε σε εφαρμογή το πρώτο «Σχέδιο δράσης για την ενεργειακή απόδοση – Aξιοποίηση του δυναμικού» (COM(2006)0545) τον Οκτώβριο του 2006. Το πρώτο σχέδιο δράσης αποσκοπούσε στον έλεγχο και τη μείωση της ζήτησης ενέργειας.   Στόχος ήταν να επιτευχθεί  ετήσια κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας κατά 20% έως το 2020 (σε σύγκριση με τις προβλέψεις για την κατανάλωση ενέργειας για το 2020). Ο στόχος αυτός αντιστοιχούσε με μέση ετήσια εξοικονόμηση 1.5%. 

Επιδίωξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την επίτευξη του στόχου αυτού ήταν η η κινητοποίηση του ευρύτερου κοινού, των φορέων χάραξης πολιτικής και των παραγόντων της αγοράς. Παράλληλα το σχέδιο δράσης αποσκοπούσε στον μετασχηματισμό της αφοράς ενέργειας με στόχο την παροχή ενεργειακών υπηρεσιών υψηλής ενεργειακής απόδοσης στους πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το 1ο Σχέδιο δράσης κάλυψε περίοδο 6 ετών από την 1η Ιανουαρίου 2007 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012. 

Δυναμικό για την Εξοικονόμηση της ενέργειας

Η Επιτροπή θεώρησε ότι η σημαντικότερη εξοικονόμηση ενέργειας μπορούσε να πραγματοποιηθεί στους ακόλουθους τομείς:

  • κατοικίες και εμπορικά κτίρια (τριτογενής τομέας) με δυναμικό μείωσης που εκτιμάται από 27 % έως 30 %,
  • μεταποιητική βιομηχανία, με δυνατότητες εξοικονόμησης περίπου 25 %,
  • και τομέας των μεταφορών, με δυνατότητες μείωσης που εκτιμώνται στο 26 %.

Η τομεακή μείωση της κατανάλωσης ενέργειας αντιστοιχούσε κατά τον χρόνο εκπόνησης του σχεδίου σε συνολική εξοικονόμηση  390 εκατομμύρια τόνων ισοδυνάμου πετρελαίου (ΤΙΠ) ετησίως. Η μείωση αυτή αναλογούσε σε  οικονομικό όφελος 100 δισεκατομμυρίων ευρώ ετησίως έως το 2020.  Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε την μείωση εκπομπών CO2 κατά 780 εκατομμύρια τόνους ετησίως. Η δυνητική αυτή εξοικονόμηση μπορεί να προστεθεί στη μείωση της κατανάλωσης, η οποία εκτιμήθηκε σε 1,8 % ή 470 εκατομμύρια ΤΙΠ ετησίως προερχόμενη από τα λαμβανόμενα μέτρα και από την κανονική αντικατάσταση του τεχνικού εξοπλισμού.

[/nextpage]

[nextpage title=”1ο Σχέδιο Δράσης ” ]

Μέτρα πρώτου Σχεδίου Δράσης

Τα μέτρα που εγκρίθηκαν από την Επιτροπή συμπεριλήφθηκαν στο Ενεργειακό Σχέδιο Δράσης  με βάση την αποτελεσματικότητα συγκριτικά με το κόστος. Ήτοι το περιβαλλοντικό κόστος του κύκλου ζωής τους να είναι το χαμηλότερο και, παράλληλα, να μην υπερβαίνει τις επενδύσεις που προβλέπονται στον τομέα της ενέργειας.

Οι τομείς εφαρμογής των μέτρων περιλαμβάνουν: 

Βελτίωση των ενεργειακών επιδόσεων

Στον τομέα αυτό περιλαμβάνεται [su_highlight]η εφαρμογή των προτύπων ενεργειακής απόδοσης των συσκευών και ο κατάλληλος μηχανισμός[/su_highlight] σήμανσης και αξιολόγησης των ενεργειακών επιδόσεων με σκοπό την ενημέρωση των καταναλωτών. Η εφαρμογή αφορά τις ενεργοβόρες συσκευές και τον τεχνικό εξοπλισμό. 

Το σχέδιο δράσης προβλέπει τη [highlight]θέσπιση ελάχιστων προτύπων οικολογικού σχεδιασμού[/highlight].  Στόχος είναι ώστε η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης 14 ομάδων προϊόντων. Μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται οι λέβητες, οι τηλεοπτικές συσκευές και ο φωτισμός), καθώς και, μακροπρόθεσμα, άλλων κατηγοριών προϊόντων. Εξάλλου, η Επιτροπή επιθυμεί τη θέσπιση αυστηρότερων κανόνων σήμανσης ειδικότερα μέσω της τακτικής επικαιροποίησης της ταξινόμησης και της επέκτασης των κανόνων αυτών και σε άλλα είδη τεχνικού εξοπλισμού.

Σύμφωνα με την οδηγία 2006/32/EΚ για την ενεργειακή απόδοση κατά την τελική χρήση και τις ενεργειακές υπηρεσίες, η Επιτροπή σχεδιάζει να αναπτύξει κατευθυντήριες γραμμές, δεοντολογικό κώδικα και διαδικασία πιστοποίησης που θα ισχύουν σε όλους τους τομείς.

Για να μειωθεί σημαντικά η απώλεια θερμότητας από τα κτίρια, το σχέδιο δράσης προβλέπει την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων στα μικρά κτίρια.  Επίσης προβλέπεται η θέσπιση ελάχιστων προτύπων ενεργειακών επιδόσεων για νέα και ανακαινισμένα κτίρια και την προώθηση των λεγόμενων «παθητικών κατοικιών».

Βελτίωση της ενεργειακής μετατροπής

Ο τομέας της ενεργειακής μετατροπής αναλώνει περίπου το ένα τρίτο της πρωτογενούς ενέργειας. Ο βαθμός ενεργειακής απόδοσης των εγκαταστάσεων μετατροπής ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 40 %. Το δυναμικό βελτίωσης είναι σημαντικό και θα επιτρέψει την ουσιαστική μείωση της απώλειας ενέργειας. Η μεταφορά και διανομή ηλεκτρισμού προκαλούν επίσης απώλειες, οι οποίες μπορούν να αντιμετωπιστούν.

Η Επιτροπή θα διατυπώσει ελάχιστες δεσμευτικές απαιτήσεις για το βαθμό ενεργειακής απόδοσης των μονάδων ηλεκτροπαραγωγής, θέρμανσης και ψύξης ισχύος μικρότερης των 20 MW και, ενδεχομένως, για μεγαλύτερες μονάδες παραγωγής. Η Επιτροπή σχεδιάζει επίσης να καταρτίσει, σε συνεργασία με ειδικούς του τομέα, κατευθυντήριες γραμμές για ορθές λειτουργικές πρακτικές.  Αποδέκτες είναι τόσο οι υφιστάμενες μονάδες όσο και ο κλάδος προσφοράς και διανομής ενέργειας. Επιπλέον, θα προωθηθούν εντονότερα τόσο η συμπαραγωγή όσο και η σύνδεση των αποκεντρωμένων μονάδων ηλεκτροπαραγωγής.

Περιορισμός του ενεργειακού κόστους των μεταφορών

Με το 20 % σχεδόν της συνολικής κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας και τον ταχύτερο ρυθμό αύξησης της ενεργειακής κατανάλωσης, ο τομέας των μεταφορών ενέχει κινδύνους για το περιβάλλον (εκπομπές αερίων θερμοκηπίου).  Παραμένει επίσης ένας από τους κυριότερους τομείς εξαρτώμενους από τα ορυκτά καύσιμα. Η δράση για την κατανάλωση των αυτοκινήτων και η προώθηση καθαρότερων εναλλακτικών μεταφορών αποτελούν ουσιαστικούς παράγοντες για την επίλυση των προβλημάτων.

Η Επιτροπή σχεδιάζει να επιβάλει δεσμευτικό στόχο μείωσης των ρυπογόνων εκπομπών των αυτοκινήτων, έτσι ώστε να επιτευχθεί το όριο των 120 g CO2/km έως το 2012. Επιδιώκει επίσης να αναλάβει δράση σε δομοστοιχεία των αυτοκινήτων.  Ενδεικτικά είναι ο κλιματισμός ή τα ελαστικά επίσωτρα, ιδίως μέσω ενός ευρωπαϊκού προτύπου για την αντίσταση κύλισης των ελαστικών επισώτρων και την ενθάρρυνση της παρακολούθησης της πίεσης των ελαστικών. Εξάλλου, η προώθηση των πλέον αποδοτικών οχημάτων ως προς την ενεργειακή κατανάλωση θα πραγματοποιηθεί με την ενίσχυση των κανόνων σήμανσης, με τις κατάλληλες εκστρατείες ευαισθητοποίησης και την αγορά καθαρών οχημάτων από τις δημόσιες αρχές.

Επίσης, θα δημοσιευθεί Πράσινη Βίβλος για τις αστικές μεταφορές, με την οποία θα επιδιώκεται η διάδοση της αποκτηθείσας εμπειρίας προκειμένου να ενθαρρυνθεί η χρήση μέσων μεταφοράς εκτός του αυτοκινήτου, όπως π.χ. οι δημόσιες συγκοινωνίες, οι μη μηχανοκίνητοι τρόποι μεταφοράς και η τηλεργασία.

Επίσης, θα εξεταστούν τρόποι μείωσης της ενεργειακής κατανάλωσης των άλλων μέσων μεταφοράς – σιδηροδρομικών, εναέριων και πλωτών. Κατά συνέπεια, το σχέδιο δράσης αναφέρει, μεταξύ άλλων, την πρωτοβουλία να περιληφθεί ο τομέας των αεροπορικών μεταφορών στο μηχανισμό εμπορίας εκπομπών, τη βελτίωση της διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας (SESAR), την εφαρμογή της τρίτης δέσμης μέτρων για τον σιδηροδρομικό τομέα καθώς και την ηλεκτροδότηση ελλιμενισμένων πλοίων από την ξηρά.

Χρηματοδότηση, οικονομικά κίνητρα και τιμολόγηση

Στο σχέδιο δράσης περιλαμβάνονται πολλά είδη μέτρων για τη διευκόλυνση των επενδύσεων που πραγματοποιούνται για την αύξηση της ενεργειακής απόδοσης.
Η Επιτροπή προτίθεται να καλέσει τον τραπεζικό τομέα να προσφέρει δυνατότητες χρηματοδότησης προσαρμοσμένες στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) και στις επιχειρήσεις που προσφέρουν λύσεις σε θέματα ενεργειακής απόδοσης (επιχειρήσεις που προσφέρουν ενεργειακές υπηρεσίες). Επιπλέον, θα διευκολυνθούν οι συμπράξεις δημοσίου και ιδιωτών (ΣΔΙ) με τον τομέα των ιδιωτικών τραπεζών, την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ), την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) και άλλους διεθνείς χρηματοδοτικούς οργανισμούς.

Η Επιτροπή προβλέπει επίσης να επιδιώξει την άρση των νομικών εμποδίων των εθνικών νομοθεσιών που τίθενται στις επιμερισμένες εξοικονομήσεις, στη χρηματοδότηση από τρίτα μέρη, στη σύναψη συμβάσεων για την επίτευξη ενεργειακών επιδόσεων. Το ίδιο προτίθεται να κάνει  και στη χρήση εταιρειών παροχής λύσεων ενεργειακής απόδοσης. Η χρήση των Διαρθρωτικών Ταμείων και του Ταμείου Συνοχής θα επιτρέψει επίσης τη στήριξη των περιφερειών που χρειάζονται βοήθεια, ιδίως στα νέα κράτη μέλη, και θα αφορά μεταξύ άλλων τον τομέα της κατοικίας.

Η φορολογία αποτελεί επίσης ισχυρό εργαλείο για την παροχή κινήτρων. Η Επιτροπή παραπέμπει, συγκεκριμένα, στη σύνταξη Πράσινης Βίβλου για την έμμεση φορολογία, στην αναθεώρηση της οδηγίας για τους ενεργειακούς φόρους , στη φορολογία των επιβατικών αυτοκινήτων σε συνάρτηση με τη ρύπανση που προκαλούν, καθώς και στη δυνατότητα φοροαπαλλαγών ως κίνητρα για τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά.

Αλλαγή της ενεργειακής συμπεριφοράς

Οι αποφάσεις των καταναλωτών για το τι αγοράζουν είναι ζωτικής σημασίας για την επιτυχία του σχεδίου δράσης. Προκειμένου να ευαισθητοποιηθεί το ευρύ κοινό στη σημασία της ενεργειακής απόδοσης, η Επιτροπή επιθυμεί να αναπτύξει ορισμένα μέτρα στον τομέα της εκπαίδευσης, μεταξύ των οποίων προγράμματα εκπαίδευσης και κατάρτισης για τα ζητήματα της ενέργειας και των κλιματικών αλλαγών. Επίσης, προτείνει τη διοργάνωση διαγωνισμού για την επιβράβευση του σχολείου με την υψηλότερη ενεργειακή απόδοση.

Εξάλλου, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι δημόσιες αρχές πρέπει να αποτελέσουν παράδειγμα προς μίμηση. Έτσι η ίδια η Επιτροπή προβλέπει την απόκτηση της πιστοποίησης EMAS (κοινοτικό σύστημα οικολογικής διαχείρισης και οικολογικού ελέγχου) για το σύνολο των κτιρίων ιδιοκτησίας της και στη συνέχεια την επέκταση της δράσης αυτής σε όλα τα όργανα της ΕΕ.
Προβλέπει, επίσης, τη θέσπιση κατευθυντήριων γραμμών για τις δημόσιες προμήθειες και τη σύσταση δικτύου ανταλλαγών ορθών πρακτικών μεταξύ πόλεων σχετικά με την ενεργειακή απόδοση στις αστικές ζώνες.

[/nextpage]

[nextpage title=”2ο Σχέδιο Δράσης” ]

2ο Σχέδιο Δράσης για την Ενεργειακή Απόδοση (2ο ΕΣΔΕΑ)

Οι εκτιμήσεις ωστόσο έδειξαν ότι η ΕΕ πρόκειται να επιτύχει τον στόχο του 20% μόνο κατά το ήμισυ.  Η αντίδραση της Επιτροπής ήταν να ορίσει τα θέματα ενεργειακής απόδοσης ως πρωταρχικούς στόχους της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» για έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη.  Στο πλαισιο αυτό προχώρησε στην κατάρτηση ενός νέου και ολοκληρωμένου 2ο  Σχέδιο δράσης για την ενεργειακή απόδοση το 2011 (COM(2011)0109).

Το τρέχον πλαίσιο ενεργειακής απόδοσης αποτελείται από μια σειρά οδηγιών, οι οποίες είτε υποβάλλονται σε αναθεώρηση επί του παρόντος είτε προγραμματίζεται να αναθεωρηθούν. Η οδηγία για την ενεργειακή απόδοση (2012/27/ΕΕ), η οποία τέθηκε σε ισχύ τον Δεκέμβριο του 2012, απαιτεί από τα κράτη μέλη να ορίζουν ενδεικτικούς εθνικούς στόχους ενεργειακής απόδοσης. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται ότι η ΕΕ θα επιτύχει τον πρωταρχικό στόχο της περί μείωσης της κατανάλωσης ενέργειας κατά 20% έως το 2020. Τα κράτη μέλη είναι ελεύθερα να καθιστούν τις ελάχιστες αυτές απαιτήσεις πιο αυστηρές, στην προσπάθειά τους να εξοικονομηθεί ενέργεια. Η οδηγία εισάγει επίσης μια δεσμευτική δέσμη μέτρων, ώστε να βοηθήσει τα κράτη μέλη να επιτύχουν τον εν λόγω στόχο. Παράλληλα ορίζει νομικά δεσμευτικούς κανόνες για τους τελικούς χρήστες και τους προμηθευτές ενέργειας.

Η οδηγία για τον οικολογικό σχεδιασμό (2009/125/ΕΚ), η οδηγία για την επισήμανση της ενεργειακής απόδοσης (2010/30/ΕΕ) και η οδηγία για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων (2010/31/ΕΕ) θέσπισαν περαιτέρω πρότυπα ενεργειακής απόδοσης για προϊόντα και κτίρια. Το 2014 η Επιτροπή δημοσίευσε μια ανακοίνωση (COM(2014)0520) σχετικά με την ενεργειακή απόδοση. Σε αυτή  κατέληγε στο συμπέρασμα ότι απαιτούνταν επιπλέον προσπάθειες από μέρους των κρατών μελών, εφόσον, σύμφωνα με την ανάλυσή της, η ΕΕ θα ήταν σε θέση να επιτύχει εξοικονόμηση ενέργειας μόνο κατά 18-19% έως το 2020.

Σύμφωνα με την «Έκθεση προόδου για την εφαρμογή της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση» (COM(2015)0574), η οποία δημοσιεύτηκε στις 18 Νοεμβρίου 2015, τα κράτη μέλη προβλέπεται να επιτύχουν εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας μόνο κατά 17,6% έως το 2020. Κατά συνέπεια, στον «Χάρτη πορείας για την Ενεργειακή Ένωση» του 2015 (COM(2015)0572) ανακοινώθηκε αναθεώρηση των οδηγιών περί ενεργειακής απόδοσης.

Στις 30 Νοεμβρίου 2016, η Επιτροπή παρουσίασε το πακέτο προτάσεων «Καθαρή ενέργεια για όλους τους Ευρωπαίους» (COM(2016)0860) με σκοπό την εναρμόνιση της νομοθεσίας της ΕΕ για την ενέργεια με τους νέους στόχους αναφορικά με το κλίμα και την ενέργεια για το 2030, καθώς και τη συμβολή στους στόχους της Ενεργειακής Ένωσης του 2015 (COM(2015)0080). Ένα από τα βασικά στοιχεία της Ενεργειακής Ένωσης είναι η εξασφάλιση «προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση», προκειμένου να επιτευχθεί ασφαλής, βιώσιμος, ανταγωνιστικός και οικονομικά προσιτός ενεργειακός εφοδιασμός στην ΕΕ. Στην αναθεωρημένη οδηγία, η Επιτροπή προτείνει έναν φιλόδοξο στόχο ενεργειακής απόδοσης κατά 30% για το 2030.

Κατά την παρακολούθηση της πορείας επίτευξης αυτού του κεντρικού στόχου εντοπίστηκαν ουσιαστικές αποκλίσεις.  Για τον λόγο αυτό κρίθηκε σκόπιμο να υπάρξει επικαιροποίηση τόσο των δεσμεύσεων όσο και των μηχανισμών που θα πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, τον Οκτώβριο του 2012, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να θεσπίσει τη νέα Οδηγία 2012/27/ΕΕ για την ενεργειακή απόδοση.  Η νέα οδηγία έχει σαφή προσανατολισμό στην επίτευξη του συνολικού στόχου ενεργειακής απόδοσης για τη μείωση κατά 20% της κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας έως το 2020.

Η απαίτηση για την τροποποίηση της Οδηγίας 2006/32/ΕΚ για τις ενεργειακές υπηρεσίες και η υιοθέτηση της νέας Οδηγίας 2012/27/ΕΕ για την ενεργειακή απόδοση προήλθε ως αποτέλεσμα:

(α) των ενδείξεων απόκλισης της επίτευξης του στόχου της Οδηγίας 2006/32/ΕΚ, σύμφωνα με τα ήδη υποβληθέντα εθνικά Σχέδια Δράσης Ενεργειακής Απόδοσης (ΣΔΕΑ Ι & ΙΙ) από τα κράτη μέλη, 

(β) και της ανάγκης επικαιροποίησης του νομικού πλαισίου για την ενεργειακή απόδοση στην ΕΕ.

Η Οδηγία 2012/27/ΕΕ τέθηκε σε ισχύ στις 4 Δεκεμβρίου 2012, καταργώντας την Οδηγία 2006/32/ΕΚ και την Οδηγία 2004/8/ΕΚ για τη συμπαραγωγή, με προθεσμία συμμόρφωσης έως τις 5 Ιουνίου 2014. Η πρόοδος στην πορεία προς τον ενδεικτικό στόχο εξοικονόμησης ενέργειας κατά 9% έως το 2016 βάσει της Οδηγίας 2006/32/ΕΚ αποτελεί σημείο αναφοράς στο πλαίσιο της Οδηγίας 2012/27/ΕΕ και μέρος του παρόντος Εθνικού Σχεδίου Δράσης Ενεργειακής Απόδοσης (ΕΣΔΕΑ).

Το τρέχον  Θεσμικό Πλαίσιο Ενεργειακής Απόδοσης αποτελείται από μια σειρά οδηγιών, οι οποίες είτε υποβάλλονται σε αναθεώρηση επί του παρόντος είτε προγραμματίζεται να αναθεωρηθούν. Η οδηγία για την ενεργειακή απόδοση (2012/27/ΕΕ), η οποία τέθηκε σε ισχύ τον Δεκέμβριο του 2012, απαιτεί από τα κράτη μέλη να ορίζουν ενδεικτικούς εθνικούς στόχους ενεργειακής απόδοσης, διασφαλίζοντας με αυτόν τον τρόπο ότι η ΕΕ θα επιτύχει τον πρωταρχικό στόχο της περί μείωσης της κατανάλωσης ενέργειας κατά 20% έως το 2020.

Τα κράτη μέλη είναι ελεύθερα να καθιστούν τις ελάχιστες αυτές απαιτήσεις πιο αυστηρές, στην προσπάθειά τους να εξοικονομηθεί ενέργεια. Η οδηγία εισάγει επίσης μια δεσμευτική δέσμη μέτρων, ώστε να βοηθήσει τα κράτη μέλη να επιτύχουν τον εν λόγω στόχο, ενώ επίσης ορίζει νομικά δεσμευτικούς κανόνες για τους τελικούς χρήστες και τους προμηθευτές ενέργειας. Η οδηγία για τον οικολογικό σχεδιασμό (2009/125/ΕΚ), η οδηγία για την επισήμανση της ενεργειακής απόδοσης (2010/30/ΕΕ) και η οδηγία για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων (2010/31/ΕΕ)θέσπισαν περαιτέρω πρότυπα ενεργειακής απόδοσης για προϊόντα και κτίρια.

[/nextpage]

[nextpage title=”Επερχόμενες Μεταβολές” ]

Ενεργειακοί Στόχοι

Η ενεργειακή απόδοση αποτελεί σήμερα στρατηγική προτεραιότητα για την Ενεργειακή Ένωση.  Για τον λόγο αυτό η ΕΕ  την έχει θέσει ως προτεραιότητα στο διαμορφούμενο θεσμικό πλάισιο. Το γεγονός αυτό επιβλήθηκε ιδιαίτερα μετά την διαπίστωση σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της ΕΕ ότι οι στόχοι που είνα τεθεί από το 2006 σχετικά με την μείωση της ετήσιας κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας κατά 20% έως το 2020 (σε σύγκριση με τις προβλέψεις για την κατανάλωση ενέργειας το 2020) θα επιτυγχάνονταν μόνον κατά το ήμισυ. Τα μέτρα ενεργειακής απόδοσης δεν αποτελούν αυτοσκοπό.  Στοχεύουν αφενός στην ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, την μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και των δαπανών εισαγωγής ενέργειας και αφετέρου στην βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ.  Αυτό συμβαίνει γιατί η ενέργεια αποτελεί βασικό παράγοντα κόστους για το σύνολο των δραστηριοτήτων.

Το 2014 η Επιτροπή δημοσίευσε μια ανακοίνωση (COM(2014)0520) σχετικά με την ενεργειακή απόδοση.  Στην ανακοίνωση αυτή κατέληγε στο συμπέρασμα ότι απαιτούνταν επιπλέον προσπάθειες από μέρους των κρατών μελών. Αυτό γιατί σύμφωνα με την ανάλυσή της, η ΕΕ θα ήταν σε θέση να επιτύχει εξοικονόμηση ενέργειας μόνο κατά 18-19% έως το 2020. Σύμφωνα με την «Έκθεση προόδου για την εφαρμογή της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση» (COM(2015)0574), η οποία δημοσιεύτηκε στις 18 Νοεμβρίου 2015, τα κράτη μέλη προβλέπεται να επιτύχουν εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας μόνο κατά 17,6% έως το 2020. Κατά συνέπεια, στον «Χάρτη πορείας για την Ενεργειακή Ένωση» του 2015 (COM(2015)0572) ανακοινώθηκε η αναθεώρηση των οδηγιών περί ενεργειακής απόδοσης.

Στις 30 Νοεμβρίου 2016, η Επιτροπή παρουσίασε το νέο πακέτο προτάσεων «Καθαρή ενέργεια για όλους τους Ευρωπαίους» (COM(2016)0860).  Στόχος είναι η εναρμόνιση της νομοθεσίας της ΕΕ για την ενέργεια με τους νέους δείκτες αναφορικά με το κλίμα και την ενέργεια για το 2030.  Επίσης τα μέτρα αναμένεται να συμβάλλουν στους στόχους της Ενεργειακής Ένωσης του 2015 (COM(2015)0080). Ένα από τα βασικά στοιχεία της Ενεργειακής Ένωσης είναι η εξασφάλιση «προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση», προκειμένου να επιτευχθεί ασφαλής, βιώσιμος, ανταγωνιστικός και οικονομικά προσιτός ενεργειακός εφοδιασμός στην ΕΕ. Στην αναθεωρημένη οδηγία, η Επιτροπή προτείνει έναν φιλόδοξο στόχο ενεργειακής απόδοσης κατά 30% για το 2030.

Ενσωμάτωση στην Εθνική Νομοθεσία

Στην χώρα μας και με σημαντική καθυστέρηση δόθηκε για διαβούλεση στις 26/6/2015 από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας το σχέδιο νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας 2012/27/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Ελληνικό δίκαιο. Η οδηγία 2012/27/ΕΕ αποσκοπεί στην προώθηση της ενεργειακής απόδοσης στα κράτη μέλη της ΕΕ με τη θέσπιση ενός κοινού πλαισίου μέτρων πολιτικής και δράσεων. Η Οδηγία αυτή ενσωματώθηκε τελικά στο Ελληνικό Δίκαιο με την ψήφιση και δημοσίευση του Ν.4342/2015 (ΦΕΚ Α 143/09-11-2015). Παράλληλα δε επέρχονται τροποποιήσεις στις Οδηγίες 2009/125/ΕΚ και 2010/30/ΕΕ ενώ καταργούνται οι Οδηγίες 2004/8/ΕΚ και 2006/32/ΕΚ όπως αυτές είχαν τροποποιηθεί από την Οδηγία 2013/12/ΕΕ.

[/nextpage]